Spis treści:
- Pergola a altana – najważniejsze różnice w budowie i funkcjach
- Gdzie lepiej ustawić pergolę, a gdzie altanę?
- Z jakich materiałów wykonuje się pergole i altany?
- Pergola, altana – ile kosztują?
- Pergola czy altana – które rozwiązanie wybrać?
- FAQ
Pergola a altana – najważniejsze różnice w budowie i funkcjach
Altana jest zwykle obiektem wolnostojącym z pełnym dachem i ścianami zabudowanymi całkowicie albo częściowo. Taka forma lepiej osłania wnętrze przed deszczem, śniegiem oraz silniejszym wiatrem, dlatego można w niej urządzić miejsce z meblami ogrodowymi i pozostawiać je tam przez dłuższy okres. Pełne zadaszenie daje większą ochronę przed zmienną pogodą, ale wymaga odpowiedniej konstrukcji, przystosowanej do ciężaru wybranego pokrycia. Stosuje się między innymi blachę, papę, gont, blachodachówkę lub dachówkę.
Pergola ma lżejszą i bardziej otwartą formę. Najczęściej opiera się na słupach i jest tworzona na planie prostokąta albo kwadratu, bez typowych pełnych ścian. Osłonę od słońca mogą tworzyć poziome ażurowe elementy dachu i przegrody. Taka konstrukcja sprawdza się szczególnie tam, gdzie priorytetem jest cień i otwarta przestrzeń przy domu, a nie całkowite odseparowanie miejsca wypoczynku od otoczenia. Klasyczna pergola chroni przed opadami słabiej niż altana, ale zakres osłony zależy od jej wykonania.
Gdzie lepiej ustawić pergolę, a gdzie altanę?
Miejsce montażu danej konstrukcji wynika przede wszystkim z wielkości działki i sposobu zagospodarowania ogrodu. Altana potrzebuje więcej przestrzeni, ponieważ zazwyczaj tworzy osobny punkt oddalony od budynku. Na większej posesji można przeznaczyć na nią fragment ogrodu z miejscem na grill, stół oraz rośliny wokół konstrukcji. Wolnostojąca altana ma sens zwłaszcza wtedy, gdy ogród pozwala wydzielić osobną część rekreacyjną bez zaburzania ciągów komunikacyjnych i niszczenia terenów zielonych. Trzeba też wcześniej przygotować stabilne podłoże.
Przy mniejszej działce łatwiej wykorzystać pergolę ustawioną przy ścianie domu. Może osłaniać taras, a przy tym nie zajmuje osobnego fragmentu trawnika. Wersje wolnostojące również są możliwe, jednak ich lokalizacja powinna odpowiadać układowi całej posesji. Pergola jest więc korzystnym wyborem tam, gdzie liczy się oszczędność miejsca oraz bezpośredni dostęp z budynku do osłoniętej przestrzeni zewnętrznej. Przed montażem warto ocenić wymiary dostępnej powierzchni i sposób poruszania się między domem a ogrodem.
Z jakich materiałów wykonuje się pergole i altany?
W altanach często wykorzystuje się drewno, które łatwo obrabiać i przemalować. Spotyka się też konstrukcje metalowe oraz murowane. Te ostatnie są droższe, buduje się je dłużej, a ich późniejsza modyfikacja jest trudniejsza. Materiał, z którego wykonano altanę, wpływa na ciężar konstrukcji, sposób wykonania dachu i możliwość późniejszej zmiany aranżacji. Metalowa altana wygląda zwykle bardziej elegancko niż murowana, lecz jej elementy mogą mocno nagrzewać się w słońcu.
Pergole mogą być wykonywane ze stali malowanej proszkowo, aluminium albo jako element budynku przewidziany już w projekcie. Przy otwartej formie nagrzany metal jest mniej uciążliwy niż w zabudowanej altanie. Pergole tarasowe z aluminium są rozwiązaniem dla osób szukających lekkiej konstrukcji przy domu, ale bez rozbudowanej i pracochłonnej w budowie bryły typowej dla altany. Przed wyborem warto przejrzeć zdjęcia realizacji i poszukać informacji o wymiarach konkretnego modelu.
Pergola, altana – ile kosztują?
Cena zależy od wielkości, materiału i stopnia rozbudowania konstrukcji. Przy porównywaniu kosztów trzeba uwzględnić także zakres prac i czas potrzebny na ich wykonanie, a nie ograniczać się tylko do ceny materiału. Przy planowaniu budżetu trzeba uwzględnić również przygotowanie miejsca pod budowę oraz rodzaj dachu. Poza kosztami także czas realizacji może bardzo się różnić w zależności od wybranego obiektu – szczególnie altana murowana wymaga dłuższych prac.
Pergola czy altana – które rozwiązanie wybrać?
Obie konstrukcje spełniają podobną podstawową funkcję – tworzą miejsce do wypoczynku i ograniczają nasłonecznienie, lecz robią to w inny sposób. Przed wyborem warto więc zestawić najważniejsze różnice:
- ochrona przed pogodą – altana z pełnym dachem i częściowo zabudowanymi ścianami lepiej osłania przed opadami i silnym wiatrem;
- oszczędność miejsca – pergola przy budynku może zapewniać cień bez zajmowania osobnej części ogrodu;
- charakter przestrzeni – altana tworzy oddzielne miejsce wypoczynku, natomiast pergola pozostawia bardziej otwarty układ.
Warto też spojrzeć na taki wybór z dłuższej perspektywy. Pergola lub altana pozostanie częścią ogrodu przez lata, dlatego przed realizacją należy uwzględnić planowane zmiany wokół domu, nasadzenia oraz miejsce potrzebne na meble i inne wyposażenie. Pozwoli to uniknąć sytuacji, w której po kilku sezonach konstrukcja zacznie ograniczać możliwość innego zagospodarowania działki.
FAQ:
- Altana a pergola – która konstrukcja wymaga częstszej pielęgnacji?
Zakres prac zależy przede wszystkim od materiału i sposobu wykończenia. Drewniane elementy wymagają okresowej konserwacji, natomiast konstrukcje aluminiowe lub stalowe malowane proszkowo są pod tym względem mniej wymagające. Warto regularnie kontrolować stan powierzchni oraz mocowań.
- Czy pergolę można obsadzić roślinami pnącymi?
Tak. Pnącza mogą wykorzystywać słupy i górne elementy pergoli jako podporę. Przy wyborze roślin trzeba uwzględnić ich docelowy ciężar, tempo wzrostu oraz wymagania stanowiska. Gatunek powinien też pasować do nasłonecznienia miejsca, w którym stoi konstrukcja.
- Czy w pergoli lub altanie można zamontować oświetlenie?
Tak, lecz instalacja znajdująca się na zewnątrz musi być przeznaczona do takich warunków. Oprawy i przewody powinny mieć zabezpieczenia odpowiednie do kontaktu z wilgocią. Rozmieszczenie punktów świetlnych najlepiej zaplanować przed montażem dodatkowych osłon lub wyposażenia.